Xiva xonligida jadid maktablarining tashkil etilishi va faoliyati mavzusi o‘zbek xalqining ma’rifatparvarlik harakatining muhim qismini tashkil etadi. Ushbu jarayon XIX asr oxiri va XX asr boshlarida Turkiston o‘lkasida yuz bergan jadidchilik harakati doirasida rivojlangan bo‘lib, Xiva xonligining ijtimoiy-siyosiy va madaniy hayotida chuqur iz qoldirgan