Gen va hujayra injeneriyasiga asoslangan biotexnologiyaBiotexnologiya – tirik organizmlardan, ularning hujayralari, genlari va fermentlaridan foydalangan holda turli sohalarda mahsulotlar yaratish va jarayonlarni optimallashtirish san’ati va fanidir.Gen va hujayra injeneriyasi – bu biotexnologiyaning eng ilg‘or yo‘nalishlaridan biri bo‘lib, organizmlarning genetik materialini o‘zgartirish yoki hujayralarni sun’iy sharoitda yetishtirishga asoslanadi.Asosiy yo‘nalishlari:Gen injeneriyasi (Genetik modifikatsiya)Maxsus genlarni boshqa organizmlarga kiritish orqali yangi xususiyatlar yaratish.Misol: qarshi viruslarga chidamli o‘simliklar, antibiotiklarga chidamli bakteriyalar, insulin ishlab chiqaruvchi bakteriyalar.Hujayra injeneriyasi (Hujayra madaniyati)Hujayralarni laboratoriyada o‘sdirish va ulardan foydali mahsulotlar olish.Misol: to‘qimalarni sun’iy rivojlantirish, dorivor hujayralar hosil qilish.Amaliy qo‘llanilishi:Tibbiyotda: gen terapiyasi, yangi dori vositalari ishlab chiqarish, insulin va gormonlarni olish.Qishloq xo‘jaligida: yuqori hosildor va kasalliklarga chidamli o‘simliklar yaratish.Sanoatda: bakteriyalardan fermentlar va bioyoqilg‘i ishlab chiqarish.Muhim xususiyatlar:Hayotiy jarayonlarni nazorat qilish va optimallashtirish imkonini beradi.Genetik o‘zgarishlar natijasida tezkor va maqsadga yo‘naltirilgan mahsulotlar olinadi.